Het muziekdraadje 109

Bye bye love

Maandag 29 januari 2024

De link vinden met het vorige draadje is voor mij niet zo heel moeilijk, die is te vinden in de titel en in de tekst van het vorige artikel. Bye bye love is de tweede single van The Everly Brothers en is geschreven door Felice en Boudleaux Bryant. Don Everly, de schoonvader van Axl Rose, bedacht de gitaarintroductie en dat werd er aangeplakt. Het leverde het duo Don en Phil Everly meteen een wereldhit op.

The Everly Brothers zijn grootgebracht met countrymuziek en dat is ook in hun muziekkeuze te horen. Daarbij worden zij onder andere ondersteund door Chet Atkins, die als gitarist meedoet op dit nummer en platen produceert voor onder andere Perry Como, Elvis Presley, Jim Reeves en Waylon Jennings. Stuk voor stuk grootheden. Hij is ook de vormgever van de Nashville Sound waaruit later de countrypop is ontstaan.

De broers Everly hebben ruim dertig hits op hun naam staan maar begin jaren zeventig is het voor hen over en uit. Zij proberen het nog wel solo, komen in 1983 weer bij elkaar maar hun succesperiode is echt voorbij. Met hun muziek zijn zij een voorbeeld geweest voor bijvoorbeeld The Beatles, Beach Boys, Flying Burrito Brothers en Simon & Garfunkel. Hun hit Bye bye love is onder andere gecoverd door The Blue Diamonds, Ray Charles, Roy Orbison, George Harrison en Jimmy Rodgers.

‘Bye bye love, bye bye happiness, hello loneliness I think I’m gonna cry-y’, zo zingt het duo. Maar ook: ‘There goes my baby, with-a someone new. She sure looks happy, I sure am blue. She was my baby ‘till he stepped in. Goodbye to romance that might have been.’ Inderdaad meer hoef ik toch niet te zeggen opnieuw een nummer over liefdesverdriet. ‘Hello emptiness I feel like I could di-ie. Bye bye my love, goodby-ye.’

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 108

Sweet Child O’ Mine

Maandag 22 januari 2024

Het ene draadje met het andere verbinden levert weer een ander nummer en ander verhaal op. Ook muzikaal wordt er ditmaal een forse sprong gemaakt ondanks dat de uitvoerende groep in de vorige draad al is verschenen. Ik heb het dan over de Amerikaanse hardrock band Guns N’ Roses, die in 1985 is opgericht in Los Angeles.

Met hun derde single Sweet Child O’ Mine bereikte de band wereldwijd succes. In de Verenigde Staten kwam het zelfs op één terecht van de Billboard Hot 100. In Nederland en België werd het slechts een bescheiden hit, terwijl het in de jaarlijks terugkerende Top 2000 wel een redelijke klassering noteert.

Het nummer is geschreven door leadzanger en medeoprichter van de groep Axl Rose, samen met de gitaristen Saul Hudson, beter bekend als Slash, en Izzy Stradin. Het intro is een riffje dat Slash gebruikt als oefening om op te warmen voor optredens en door Stradin is omarmd. Na het nodige aandringen van onder andere Rose gaat Slash ermee akkoord dat dit riffje wordt gebruikt. Vervolgens heeft ook het einde van het nummer nog de nodige hoofdbrekens gekost. ‘Where do we go now’, die vraag levert uiteindelijk de afsluiting op.

Het nummer is geïnspireerd op Sail Away Sweet Sister van Queen. Rose zong tijdens concerten weleens het refrein van dit nummer a capella. Het nummer gaat over Erin Everly, de dochter van Don Everly. Zij is op dat moment zijn vriendin en trouwt later  met Rose.

She’s got a smile that it seems to me, zingt Rose. Reminds me of childhood memories where everything was as fresh as the bright blye sky. Hij zingt over haar blauwe ogen en haar haren. Her hair reminds me of a warm safe place where as a child I’d hide and pray for the thunder and the rain to quietly pass me by.

En dan het einde, zoals reeds gezegd: Where do we go?

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 107

Me and a Gun

Maandag 15 januari 2024

Liefde(sverdriet) en geweld zijn de meest voorkomende onderwerpen in de muziekwereld. Drank en protestsongs komen daar snel achteraan. Ook in Het Muziekdraadje zijn dit onderwerpen die regelmatig terugkeren. In het werk van de Amerikaanse zangeres en pianiste Tori Amos zijn die eveneens terug te horen.

Sinds 1994 is Amos spreekbuis en ambassadrice van RAINN (Rape, Abuse & Incest National Network), dat slachtoffers van seksueel geweld hulp biedt. Zelf is zij in 1984 verkracht en daar zingt zij over in Me and a Gun dat in 1992 is verschenen op het album Little Earthquakes. Dit album betekent de doorbraak van Amos die als vijfjarige werd aangenomen op het Peabody Conservatorium, maar als elfjarige wordt weggestuurd omdat ze liever haar eigen interpretaties van Beethoven en Mozart speelt.

Twee jaar later krijgt zij de kans om in een homobar in Washington te gaan spelen. ‘Geen veiliger plek voor een dertienjarig meisje’, verklaarde haar vader dominee Edison Amos. In 1984 begint zij met onder andere Matt Sorum, later nog een tijdje drummer bij Guns N’Roses, haar eigen groep Y Kant Tori Read, een verwijzing naar haar afkeer van bladmuziek.

Amos heeft inmiddels zestien albums op haar naam staan en talloze singles zonder grote hits te scoren. Me and a Gun verscheen als B-kant op Silent All These Years. Over die verkrachting zei de zangeres in 1994 tijdens een interview ‘How am I alive to tell you this tale when he was ready to slice me up? In the song I say it was Me and a Gun but it wasn’t a gun. Ik was a knife he had. En ook: And if he hadn’t needed more drugs, I would have been just one more news report, where you see the parents grieving for their daughter.’

Moet ik nog meer zeggen? Amos zingt zonder muziek.

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 106

Strange fruit

Maandag 8 januari 2024

In de vorige aflevering van Het Muziekdraadje heb ik de naam van Billie Holiday laten vallen als auteur van het lied waarmee ik de derde jaargang ben gestart. Ditmaal kies ik voor een jazzy song waarmee zij ooit een aantal jaren achtereen in de Top 2000 heeft gestaan. Ik doel daarmee dus niet op Summertime wat ook door haar is gezongen, maar op Strange fruit, dat overigens niet van haar hand is maar geschreven is door Abel Meeropol onder het pseudoniem Lewis Allen.

Meeropol was een onderwijzer uit de Bronx met Russisch-Joodse roots en schreef in 1937 Bitter fruit. Dit gedicht werd in januari van dat jaar geplaatst in een krant. Het gaat over een lynchpartij in het zuiden van de Verenigde Staten waarbij de lichamen van zwarte Amerikanen als vreemd fruit werden opgehangen in bomen. Vermoedelijk heeft Meeropol zich hierbij laten inspireren door de foto van het lynchen van Thomans Shipp en Abram Smith die in 1930 werden opgehangen in Marion in Indiana.

Hij schreeft dit ‘because I hate lynching and I hate injustice, and I hate the people who perpetuate it’, verklaarde Meeropol ooit. Als lied werd het voor het eerst gezongen in 1939 in Café Society aan de Sheridan Square in New York door Holiday. Columbia Records weigerde het nummer op te nemen, waarna zij het met Milt Gablers alsnog opnam voor Commodore Records.

En daarna volgde een lange reeks artiesten die het coverden. Ik noem slechts enkelen: Nina Simone, Tori Amos, Julia Feldma, Lis Mackintosh, Trijntje Oosterhuis, Diana Ross, Beth Hart met Joe Bonamassa.

Uiteindelijk toch nog wat tekst. Southern trees bear a strange fruit. Blood on the leaves and blood at the root, black bodies swinging in the Southern breeze, strange fruit hanging from te poplar trees. Het eindigt met For the sun to rot, for the trees to drop, here is a strange and bitter crop.

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 105

Tell me more

Maandag 1 januari 2024

De intro bepaalt het verdere verloop, zo is dat met een verhaal, zo is het ook met een muziekstuk. De derde jaargang van Het muziekdraadje begint met een rustig aanloopje gevolgd door de prachtige stem van Tineke Schoemaker. Het nodigt de liefhebber uit naar meer, alleen de verstokte tegenstanders van muziek van de Haarlemse bluesband  Barrelhouse zullen meteen afhaken en niet verder lezen over Tell me more.

Het is dit jaar vijftig jaar geleden dat de band is opgericht en dat is meteen reden voor een nieuwe theatertour. Begin jaren tachtig valt de groep uiteen maar in 1993 komt Barrelhouse weer bij elkaar en gaat verder in de originele bezetting. Een jaar later volgt het album Fortune Changes waarop als derde nummer Tell me more is te horen.

Dit is ook de periode waarop ik de groep een paar keer live heb zien optreden en onder indruk ben geraakt van de gitaarmuziek van de broers LaPorte, gesteund door Jan Willem Sligting op bass, Hans van Dam op piano en Bob Dros op drums.

Het nummer is overigens geschreven door Billie Holiday (eigenlijke naam Eleanora Fagan Gough) en wie de moeite neemt het origineel te beluisteren komt tot de ontdekking dat de intro van beide versies verschilt waarbij bij Holiday de trompet van Roy Eldridge komt bovendrijven.

Tell me more and more and then some you know what I long to hear, nodigen Holiday en Schoemaker ons uit. I want more and more and then some of that I love you only dear. Natuurlijk gaat het over liefde en verdriet, verlies, verraad. I’ve made that old mistake know the awful ache of a heart that’s doubble crossed. The waitin’s been so long, hard to believ’n if I’ve missed my guess, happiness is lost.

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 104

Het dorp

Maandag 25 december 2023

Zo op Eerste Kerstdag denk ik aan toen. Aan de tijd dat er in mijn ouderlijk huis nog vrolijkheid was en na de kerstdienst – wij woonden bij mijn opa in – familieleden langs kwamen om een bakkie te doen met een mannetje erbij. Daarna kwamen er kleine glaasjes op tafel. Wij, als kinderen, dronken Rivella en ranja met een rietje. Die tijd bestaat niet meer en dat dorp is totaal veranderd.

In Het muziekdraadje kies ik vandaag voor Het dorp, in 1965 geschreven door Hugo Verhage, die onder zijn pseudoniem Friso Wiegersma het lied La Montagne van Jean Ferrat met een Brabants sausje overgoot. Zijn dorp is Deurne, mijn dorp is Huizen. De zanger is Wim Sonneveld. De eerste regel komt meteen binnen: Thuis heb ik nog een ansichtkaart. Die ansichtkaart bezit ik niet, wel diverse boeken met foto’s (ook van ansichtkaarten) over hoe mijn dorp er toen uitzag.

En langs het tuinpad van mijn vader, gaat naar het gemeentemuseum De Wieger, inderdaad het ouderlijk huis van Verhage. Het tuinpad van mijn ouderlijk is verdwenen. Het huis staat er nog en is door Schipper enkele jaren geleden omgetoverd tot een winkelpand, dat nu woonspecialist Bekenkamp herbergt. Boven, op zolder, zijn enkele appartementen getimmerd.

Het lied Het dorp is een paar keer op single uitgebracht, steeds met een andere B-kant. Een echte hit is het nooit geworden, maar in de Evergreen Top 1000 scoort het al jaren. Nostalgie viert hoogtij. Ook bij mij en ik ruik bijna Ik weet nog hoe het was. De boerenkind’ren in de klas. Een kar die ratelt op de keien. En later Wat leefden ze eenvoudig toen in simp’le huizen tussen groen met boerenbloemen en een heg, maar blijkbaar leefden ze verkeerd het dorp is gemoderniseerd en nou zijn ze op de goeie weg.

Dat dorp dus.

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 103

On the road again

Maandag 18 december 2023

Er zijn titels van muzieknummers die door meerdere artiesten zijn gebruikt. Dat geldt bijvoorbeeld voor On the road again, dat als titelsong wordt gebruikt voor de gelijknamige film. Dit nummer is geschreven door Willie Nelson, die ook in de film speelt.  Veel eerder dan Nelson schreef Floyd Jones zijn versie naar aanleiding van de bluessong Big Road Blues van Tommy Johnson. Als co-auteur van Jones staat Alan ‘Blind Owl’ Wilson genoteerd, die met Bob ‘The Bear’ Hite 1965 in Los Angeles de blues- en rockband Canned Heat startte. De naam van deze groep verwijst overigens weer naar een ander nummer van Johnson.

Een echte hitmachine is Canned Heat nooit geworden. Hun bekendste nummer is ongetwijfeld Going up the country, dat gebruikt is als thema voor de documentaire van het Woodstock Festival. Voor de opname van On the road again maakt de groep voor het eerst gebruik van drummer Adolfo ‘Fito’ de la Parra.

In diverse landen wordt het als single uitgebracht. In Amerika komt het niet verder dan de zestiende plaats op de Billboard Hot 100. Op de Single Top 100 van ons land wordt de derde plek genoteerd, de hoogste notering van alle lijsten.

De gitaarboogie van Canned Heat is voor velen het startpunt geworden van een jamsessie, ook voor de groep zelf. Het 40 minuten durende Refried Boogie is daar een voorbeeld van, maar ook Boogie Chillen van blueslegende John Lee Hooker vindt hier de oorsprong in.

Ik rond af met de song: Well, I’m so tired of crying but I’m out on the road again. I ain’t got no woman just to call my special friend, waarmee dit allemaal begint. En het eindigt met: But I ain’t going down that long, old lonesome road all by myself. I can’t carry you baby, gonna carry somebody else.

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 102

No surrender

Maandag 11 december 2023

De nummers uit Het muziekdraadje zijn meestal belegen en sommige hitmachines ontbreken in de lijst omdat ik met de uitvoerenden absoluut geen klik heb. Zo aan het einde van het jaar komen de lijstjes weer tevoorschijn en ik vraag mij af, wie heeft No surrender op zijn lijstje gezet. Dit nummer is te vinden op de vijfde studioplaat van de Nederlandse band Kane. Het album uit 2009 heeft dezelfde titel en slechts een jaar later is er ook een liveversie uitgebracht met de actrice Carice van Houten.

De Haagse rockband is in 1998 opgericht door zanger Dinand Woesthoff met gitarist Dennis van Leeuwen en stopte in 2014. Dit jaar hebben Woesthoff en Van Leeuwen nog een nieuwe single uitgebracht als promotie voor een vierdelige documentaire over de groep op Videoland.

Het nummer No surrender gaat over het overwinnen van obstakels en je eigen weg vinden, aldus Woesthoff, die verantwoordelijk is voor de tekst. En zo zijn de bandleden ook de studio ingegaan om het in twee takes op te nemen. ‘We hadden altijd één grote wens, met z’n allen de studio in, aftikken en spelen’, zegt Van Leeuwen. Dat aftikken gebeurt ditmaal niet door drummer Joost Kroon, maar door Van Leeuwen. ‘Ik had een totale niet-drummer benadering en maak ook een fout halverwege. Die zit er gewoon in.’

‘We learned more from a three-minute record, baby, than we ever learned in school’, zingt Woesthoff. Het is duidelijk, net zoals: ‘Now young faces grow sad and old. And hearts of fire grow cold. We swore blood brothers against the wind, now I’m ready to grow young again.’ En dat einde: ‘Blood brothers in the stormy night with a vow to defend. No retreat baby, no surrender. Oh, oh, oh.’

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 101

Der letzte Sirtaki

Maandag 4 december 2023

Het wordt weer eens tijd voor een Duits nummer, maar is het wel echt Duits vraag ik mij in eerste instantie af bij de titel van deze aflevering van Het muziekdraadje. Het heeft immers iets Grieks in zich, maar bezoekers van Schlagerfestivals weten beter, dit is puur een Duits nummer dat bij de aanwezigheid van de vertolker van Der letzte Sirtaki steevast ten gehore werd gebracht.

Ludwig Franz Hirtreiter wist al snel wat hij wilde worden: acteur. Hij speelde enkele kleine rollen als Alexander Gildo en krijgt in 1958 samen met Conny Froboess de hoofdrol in de film Hula-Hopp, Conny. Een jaar later heeft hij ook succes als zanger en zijn platenmaatschappij Electrola zet hem op de markt als Rex Gildo.

Niet alleen solo levert hem dat meerdere hits op, maar ook als duo met Conny Froboess, Angela Durand, Vivi Bach en Gitte (Haenning) heeft hij succes. In de jaren tachtig verdwijnt hij bij het grote publiek langzaam uit beeld, mede door de verhalen over verslaafdheid aan pillen en alcohol, maar ook geruchten van een seksuele relatie met zijn privésecretaris beschadigen zijn imago.

In 1999 komt er een einde aan zijn leven na een val uit een raam in München. Hij heeft die avond nog opgetreden in Bad Vilbel. Over zijn dood zijn de volgers van Sexy Rexy het niet eens: zelfmoord, moord of een ongeluk. Drie dagen na die val overlijdt hij in een ziekenhuis. Drie dagen nadat hij zijn talloze successen voor het laatst heeft gezongen.

‘Musik erklang um Mitternacht im Hafen. Wo sich die Fischier von Rhodos beim Sirtaki trafen. Der fang war gut und voll waren ihre Taschen. Drum gab’s ein Fest un da lachten alle ein Mädchen an’, ik luister en denk na over zijn leven en stel mij voor hoe de zanger zijn Sirtaki danst.

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 100

It’s all over now

Maandag 27 november 2023

Soms stel ik mij bij een bepaald muziekummer de vraag: ken ik het origineel eigenlijk? Dat geldt zeker voor It’s all over now. Ja ik weet dat dit oude nummer van The Rolling Stones niet is geschreven door het duo Jagger-Richards, maar dat het een cover is. Maar van wie?

Het nummer is geschreven door Bobby Womack en zijn schoonzus Shirley Womack en door hem samen met The Valentino’s in 1964 uitgebracht. Toen The Stones in Amerika landen voor hun eerste Amerikaanse tour horen zij dit nummer in New York eerst op de radio. Niet veel later horen zij de Womack-broers dit nummer uitvoeren in de WINS-show en nemen It’s all over now een dag later al op. Het wordt meteen de eerste nummer-1 hit in eigen land voor The Rolling Stones. En dat is heel wat beter dan Bobby, Cecil, Harry, Friendly jr en Curtis Womack met hun uitvoering scoren. Zij blijven in de States op de 94^ste plaats steken.

Aanvankelijk wil Bobby Womack niet dat de Stones het nummer opnemen, maar producer Sam Cooke haalt hem over en als hij na een half jaar de royalty’s ontvangt mag Jagger cs eigenlijk ieder door hem geschreven lied wel opnemen. Ook de new wave band The Sharks, Nils Lofgren, Ry Cooder, Rod Stewart, Johnny Winter en Tom Petty & The Heartbreakers hebben het nummer later gecoverd. En zo is er nog een lange lijst.

Zelf val ik voor de uitvoering van The Stones met als openingszin: Well baby used to stay out all night long. She made me cry, she done me wrong. Het waarom volgt later: She spent all my money, playing her high class game. Maar er is ook bezinning: But now she’s here and there with every man in town. Still trying to take me for that same old clown. En dat refrein: Because I used to love her, but it’s all over now.

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 99

Beds are burning

Maandag 20 november 2023

Bij sommige nummers moet ik aan mijn vader denken, die geen liefhebber is geweest van moderne muziek. Popmuziek staat voor hem gelijk aan herrie en regelmatig heb ik hem horen zeggen: ‘Ze beginnen en eindigen gelijk en daarmee is alles gezegd.’ Of hij ooit muziek heeft gehoord van de Australische rockband Midnight Oil betwijfel ik. En hun single Beds are burning heeft hij sowieso niet meegekregen omdat toen dit nummer in ons land is uitgebracht hij al is overleden.

Het nummer is geschreven door Rob Hirst, Jim Mogine en Peter Garrett en is afkomstig van Diesel and Dust, het zesde album van Midnight Oil. Deze Australische rockband, in 1971 opgericht onder de naam Farm, staat bekend de rauwe muziekstijl en hun betrokkenheid bij politieke vraagstukken. Zo ageren zij bijvoorbeeld in het bekende nummer Blue Sky Mine over de gevolgen van asbestwinning in het plaatsje Wittenoom.

Onder andere Garrett zet zich in voor Greenpeace en voor de Nuclear Disarmament Party. Hij wordt actief lid van de Australian Labor Party, komt in 2007 in het parlement terecht en wordt minister van milieu, erfgoed en kunst en later ook nog minister van onderwijs.

Het nummer Beds are burning is een echte protestsong en gaat over hoe in Australië wordt omgesprongen met de oorspronkelijke bevolking. Zij zijn in de jaren dertig verdreven uit hun nederzettingen en verplaatst naar missies. De Pintubi zijn daarna opnieuw verplaatst en keren in 1981 terug naar hun eigen land in Kintore.

Out where the river broke, the blood wood and the desert oak holden wrecks and boiling diesels steam in fourty-five degrees, zo begint het nummer. En de regels the time has come a fact’s a fact it belongs to them, let’s give it back. How can we dance when our earth is turning? How do we sleep while our beds are burning? zeggen meer dan genoeg.

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 98

The Joker

Maandag 13 november 2023

Er zijn van die songs waarmee een band vaker een hit heeft. Een van die nummers is The Joker, dat in 1973 is uitgebracht door de Steve Miller Band en zeventien jaar later opnieuw een hit wordt, nadat het kledingmerk Levi’s het gebruikt voor een advertentiecampagne. In ons land bereikt het dan zelfs de eerste plaats in de Top 40, terwijl bij het uitbrengen het nummer niet verder komt dan de achttiende notering.

Een deel van de tekst is afkomstig van Lovey Dovey, een hit van The Clovers uit de jaren vijftig en geschreven door Eddie Curtis en Ahmet Ertegun, de laatste onder zijn pseudoniem Nugetre. Steve Miller gebruikt voor zijn lied de regels You’re the cutest thing, that I ever did see. I really love your peaches, wanna shake your tree.

De band is ooit opgericht als de Goldberg-Miller Blues Band, Miller vormt later The Steve Miller Blues Band en die naam wordt ingekort, ook nadat steeds minder blues is te horen, maar veel veer rock en zelfs wat reggaeklanken zoals in The Joker met Gerald Johnson op bass, Dick Thompson als toetsenist en John King achter de drums.

De eerste regel van dit lied is overigens een verwijzing naar Space Cowboy een ander nummer van Miller. Some people call me the Space Cowboy. Ook de volgende twee regels zijn verwijzingen naar respectievelijk Gangster of Love en Enter Maurice. Cause I speak of the pompatus of love, schrijft Miller nadat hij The Letter van The Medallions heeft gehoord.

Blijft er nog wel iets echts over? Ach luister maar: Cause I’m a picker, I’m a grinner, I’m a lover and I’m a sinner. I play music in the sun. I’m a joker, I’m a smoker, I’m a midnight toker. I sure don’t want to hurt no one.

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 97

Wild Thing

Maandag 6 november 2023

Liedjesschrijver James Wesley Voight wilde eigenlijk beroepsgolfer worden net zoals zijn vader, maar door een blessure ging dat niet door. Eind jaren vijftig ontpopte hij zich als schrijver en producent van liedjes en bracht zelf ook nummers uit onder de naam Wes Voight. Omdat diskjockeys dat lastig vonden om uit te spreken nam hij de artiestennaam Chip Taylor aan.

Taylor schreef voor talloze artiesten als Janis Joptlin, Emmylou Harris, Cliff Richard en The Hollies. Voor de huisband van discotheek Arthur in New York, The Wild Ones, schreef hij Wild Thing. Het werd in 1965 als single uitgebracht, een hit bleef echter uit. Manager Larry Page, onder andere van The Kinks en van The Troggs kreeg in New York een demo van dit nummer en liet de laatstgenoemde band dit nummer opnemen en voor de Britse band The Troggs werd dit meteen hun grootste hit.

Toen deze band in 1964 startte konden Reg Presley, Ronnie Bond, Chris Britton en Pete Staples nauwelijks echt muziek maken. Hun simpele gitaargeluid werd daarna hun handelsmerk en daarmee had The Troggs een grote invloed op de latere garagerock  en punk.

Wild Thing is door meerdere artiesten opgenomen zoals The Runaways, Cheap Trick, Amanda Lear en zelfs Kermit de Kikker. Bruce Springsteen speelde het tijdens zijn wereldtour in 2009, terwijl Jimi Hendrix het gebuikte als afsluiting van zijn act op het Monterey Pop Festival en daarbij zijn gitaar in de brand stak.

En de tekst Wild thing, you make my heart sing, you make everything groovy, zing ik nog altijd mee als ik het hoor. Net zoals: I think I love you, but I wanna know for sure. Come on, hold me tight! I love you. Inderdaad zo simpel kan een lied zijn.

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 96

Jolene

Maandag 30 oktober 2023

Wie buiten de lijnen denkt zal mensen niet snel in hokjes stoppen. Toch is dat wat velen van ons vaak doen en daar mag ik mijzelf ook toerekenen. Denk alleen maar aan afkomst, nationaliteit, uiterlijk. Ook geldt zoiets voor muziek, die in een bepaald vakje terechtkomt; smartlappen, blues, funk, trance. Eigenlijk te veel om op te noemen. Het nummer Jolene wordt al snel in de countryhoek geplaatst, misschien ook omdat de schrijfster en uitvoerend artieste Dolly Parton als countryzangeres geldt.

Jolene wordt in 1973 op single uitgebracht, eerst in de Verenigde Staten en Canada. Een paar maanden later verschijnt ook het gelijknamige album. In het voorjaar van 1974 wordt het nummer in delen van Europa uitgebracht, in Groot-Brittannië en Ierland komt het echter pas twee jaar later uit. Niet overal wordt het een even grote hit. Ondanks dat Jolene veelvuldig wordt gedraaid blijft het in ons land in de Tipparade steken.

Zoals zoveel nummers is ook dit door talloze andere artiesten gecoverd. Ik noem er een paar: Olivia Newton-John. The White Stripes, Jody Pijper, Miley Cyrus en The Common Linnets. De naam Jolene is volgens de zangeres de naam van een fan, die haar na een optreden om een handtekening vroeg. De tekst is volgens Parton autobiografisch. Sinds 1966 is zij getrouwd met de ondernemer Carl Dean en kort na de huwelijksdag flirtte een roodharige bankmedewerkster met haar echtgenoot.

Jolene, Jolene I’m begging of you please don’t take my man, zingt Parton. Please don’t take him just because you can. Gezien de tekst vindt de zangeres haar veel knapper. Zij smeekt: You could have your choice of men, but I could never love again. He’s the only one for me. Haar vrees gaat ver: My happiness depends on you, whatever you decide to do. En ik denk, wat is de rol van de echtgenoot in deze?

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 95

 

I heard it through the grapevine

Maandag 23 oktober 2023

Al een paar keer is de naam Norman Whitfield gevallen in Het Muziekdraadje. Deze liedjesschrijver is samen met Barrett Strong ook verantwoordelijk voor dit nummer uit deze serie. Het nummer I heard it through the grapevine is als eerste opgenomen door The Miracles, beter bekend als Smokey Robinson & The Miracles. Motown-baas Berry Gordy is echter niet tevreden met het ritme. Ook Marvin Gaye krijgt niet meteen het fiat van de platenbaas. Die eer is voor Gladys Knight & The Pips, die het nummer een jaar later uitbrengen.

Daarmee is de koek nog niet op, want hoewel de vorige uitvoeringen allemaal in de soulhoek te vinden zijn scoort ook de Amerikaanse rockband Creedence Clearwater Revival met dit nummer. Hoewel de langere albumversie misschien nog wel beter is. Verder is er onder andere een versie van de Britse punkband The Slits te vinden, heeft Tina Turner het gezongen en ook Paul Weller met Amy Winehouse hebben het op het podium uitgevoerd.

Het moge duidelijk zijn dit nummer mag niet ontbreken in mijn lijstje. Het idee voor de tekst ontstond bij Barrett Strong toen het hem opviel dat mensen de term ‘through the grapevine’ in Chicago regelmatig gebruiken in de vorm van geruchten. Oorspronkelijk komt de term uit de slaventijd, met een wijnstok (grapevine) creëren zij een eigen vorm van berichten doorgeven.

Maar waar gaat dit nummer eigenlijk over. Het gaat over gevoelens van de zanger wanneer hij hoort dat zijn vriendin vreemdgaat. Ik pik er een paar regels uit en laat de rest aan uw fantasie over.

‘bet you’re wonderin’ how I knew ‘bout your plan to make me blue with some other guy that you knew before.’ ‘Losi  ’you would end my life, you see ‘cause you mean that much to me.’ ‘Not much longer would you be mine. Ooh-ooh, I heard it through the grapevine and I’m just about to lose my mind.’

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 94

Oktoberkind

Maandag 16 okober 2023

We zijn net over de helft van de maand oktober. De tiende maand van het jaar is een bijzondere voor veel mensen, ook voor mij. Weliswaar ben ik niet in deze maand geboren, maar ben wel in deze maand getrouwd. Bovendien is mijn vrouw erin jarig, evenals de helft van onze kleinkinderen. Speciaal voor hen is deze 94^ste aflevering van Het Muziekdraadje, waarin ik het nummer Oktoberkind behandel.

Het nummer is vooral bekend geworden door Liselore Gerritsen, die zelf in 1937 in deze maand als dochter van een dominee in het Gelderse Wichmond is geboren. Het liefst wil zij naar de toneelschool, maar dat zien haar ouders niet zitten. Daarop besluit zij Frans te studeren in Leiden. Paul van Vliet en Floor Kist horen haar daar in een café een lied van Zarah Leander zingen en vragen haar toe te treden tot het Leids Studenten Cabaret. Later is zij medeoprichtster van Cabaretgroep Pepijn.

Na het uiteenvallen van deze laatste groep blijft zij optreden, soms met anderen zoals Ramses Shaffy. Zij zingt onder andere teksten van Herman van Veen, maar schrijft ook zelf nummers. Ondertussen krijgt zij de gelegenheid enkele albums uit te brengen. Haar eerste album Liselore Zingt Liselore wordt uitgebracht in 1969. Haar vijfde album is getiteld Oktoberkind.

Oktobermaand, geboortemaand. Je vruchten zijn geoogst. De zoete wijn is in het vat, het hout gekloofd. Dat is waarom een oktoberkind van kinds af aan voldaan is, zingt Gerritsen. Is dat niet mooi? En dan het slot. Oktoberkind opdat jij niet vergaat. De allerlaatste zoete braam is de eerste die jij eet. Een laatste warme zonnestraal verwarmt jouw eerste dag. En een laatste zwaluw die vertrekt is de eerste die jij zag. Dat is waarom een oktoberkind niet gelooft in laatste dingen. ’t Zal een herfstdag als een lentedag bezingen.

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 93

Get ready

Maandag 9 oktober 2023

Het tweede album van de Amerikaanse rockband Rare Earth is tevens het titelnummer Get ready. Dit is geschreven door Smokey Robinson in 1966 geschreven voor The Temptations en door hem ook geproduceerd. Omdat het niet het verwachte succes oplevert voor deze band is het ook meteen zijn laatste bijdrage als producent van The Temptations.

The Sunliners, opgericht in 1960, spelen Get ready tijdens live-acts. De leden van de band, John Persh, Peter Hoorelbeke, Rod Richards, Kenny James en Gil Bridges zijn niet echt tevreden met de naam van hun groep en veranderen die in 1968 in Rare Earth. Voor het Verve-label nemen zij hun  debuutalbum Dream/Answers, op en daarop verschijnt tevens een versie van Get ready. Het album doet niets, maar het weerhoudt Motown er niet van de band vast te leggen voor een nieuw label en dat rocklabel zelfs naar de groep te vernoemen.

Het titelnummer Get ready beslaat de volledige b-kant van het Rare Earth-album en wordt ook op single uitgebracht. En in tegenstelling tot The Temptations heeft Rare Earth hier wel succes mee. De opname van Rare Earth wordt ook gebruikt tijdens hiphopoptredens van DJ Kool Herc als onderdeel van turntablism-routine. De band bestaat nog steeds, maar van de originele bezetting is niemand meer over sinds Gil Bridges in 2021, op tachtigjarige leeftijd, is overleden aan de gevolgen van Covid-19.

Ik laat de woorden van hem en de overige leden tot mij doordringen. I never met a girl who makes me feel the way that you do, you’re alright. Whenever I’m asked who makes my dreams real, I say that you do. En vooral dat: And I’m bringing you al love that’s true. So get ready. I’m gonna try to make you love me too so get ready. I’m on my way, get ready, here I come.

Opa IJsbeer

Het Muziekdraadje 92

Ma belle amie

Maandag 2 oktober 2023

Er zijn van die liedjes waarvan ik zeg: ‘o ja, dat heb ik ooit leuk gevonden’. Maar het waarom is mij in de loop der jaren van dit nummer ontgaan. Vermoedelijk is het een combinatie van de rommelige opname en het bijzondere, Franse sfeertje dat is opgeroepen door de auteurs Hans van Eijck en Peter Tetteroo.

Ma belle amie. daarover gaat het in deze aflevering van Het muziekdraadje, is ontstaan terwijl Van Eijck in het ziekenhuis ligt vanwege een auto-ongeluk en Tetteroo hem bezoekt in een (succesvolle) poging hem over te halen terug te keren bij Tee Set. Van Eijck behoort overigens niet tot de eerste bezetting van het door zanger Tetteroo opgerichte Tee Set, maar levert wel vier nummers voor het debuutalbum Emotion, waarna hij alsnog toetreedt.

In die beginfase van de band is er regelmatig ruzie, meestal over geld. Onder andere over de inkomsten die manager Theo Kuppens opstrijkt van het oude bluesnummer Don’t you leave. Ray Fenwick, Polle Eduard en Hans van Eijck stappen op en beginnen After Tea. Nadat Van Eijck terugkeert in Tee Set wordt Ma belle amie uitgebracht en dat wordt uiteindelijk ook meteen de grootste hit op voor de groep, niet alleen in ons land maar ook in Duitsland, België en Zwitserland en zelfs in de Verenigde Staten, Canada en Nieuw-Zeeland.

Ik neem jullie naar een stukje tekst die van Frans naar Engels springt. Ma belle amie, you were the child of the sun and the sky and the deep blue sea. Ma belle amie apres tous les beaux jours, je te di merci. Even waan ik mij onder de Griekse zon, maar wordt meteen weer in  de werkelijkheid terug gebracht. Let the bells ring, let the birds sings. Let’s all give my substitude a big cheer. En daar houd ik het maar bij.

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 91

Sweet home Chicago

Maandag 25 september 2023

Na vier weken Lesvos keren wij vandaag terug naar Almere. Wat dat te maken heeft met de titel van dit specifieke blog? Eigenlijk heel weinig want in Chicago ben ik nooit geweest, maar de bluesmuziek uit die stad en de muziek van Robert Johnson in het bijzonder hebben mij al vroeg geraakt. En Sweet home Chicago is nu eenmaal een van die bijzondere nummers die deze te jong overleden bluesman schreef en is uitgegroeid tot een echte bluesklassieker met uitvoerenden als Roosevelt Sykes, Magic Sam en The Blues Brothers.

Dit nummer is in 1936 opgenomen in het Gunter Hotel in San Antonio Texas tijdens een driedaagse sessie samen met nog enkele nummers. Van sommige zijn meteen diverse alternatieve opnames gemaakt. De door Johnson gebruikte melodie is terug te vinden in diverse bluessongs, onder andere bij Kokomo Blues. Johnson veranderde het karakter en paste ook de woorden aan But I’m cryin’ hey baby, honey don’t you want to go. Back to the land of California, to my sweet home Chicago.

Volgens velen bedoelt de auteur hiermee dat hij een vrouw wil meenemen naar Chicago. In de jaren ’60 en ’70 wordt dit regelmatig bestreden en omschreven als een geografische fout door Johnson. Anderen zien hierin een metafoor, een imaginair paradijs, in een periode dat racisme de boventoon voert in Amerika.

Ik ga mij in die discussie absoluut niet mengen, tel gewoon met Johnson mee: Well, 1 and 1 is 2, 6 and 2 is 8. Come on baby don’t ya make me late. En later: 6 and 3 is 9, 9 and 9 is 18. Look there brother baby and see what I’ve seen. Inderdaad tellen kon Johnson wel. Ik tel verder 9 en 18 en kom uit op zijn leeftijd. Veel te jong gestorven.

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 90

Bright eyes

Maandag 18 september 2023

Er zijn van die gerechten waarvan ik nog altijd weet waar ik die voor het eerst heb genuttigd. Bijvoorbeeld in de prachtige tuin van een taverna op Skopelos. Het gaat hierbij om het gerecht kounéli, een wildgebraad met allerlei kleine botjes. De herinnering daaraan wordt versterkt omdat tijdens dat eten op de achtergrond, op een groot scherm, een clip van een liedje te zien en te horen is: Bright eyes. En iedere keer als ik in mijn favoriete vakantieland konijn bestel begint mijn vrouw dit lied, met een grote glimlach op het gelaat, te zingen.

Twee weken geleden heb ik de auteur van dit lied, Mike Batt, al eens ter sprake gebracht omdat hij veel voor Katie Melua heeft geschreven. Door de televisieserie The Wombies maakte hij naam, maar Bright Eyes was als schrijver zijn grootste hit. En dan met name door de vertolking van Art Garfunkel, Eind jaren zeventig werd het in een groot deel van de wereld een hit, omdat het toen is gebruikt bij de animatiefilm Watership down.

Behalve in deze film is Bright eyes ook op twee studioalbums van Garfunkel terecht gekomen, is door hem op single uitgebracht en gecoverd door onder andere Brotherhood of Man, Stephen Gately (van Boyzone) en de Britse Rock-‘n-rollzanger Tommy Steele. Het lied gaat over de overgang van leven naar dood en is te horen op het moment dat het konijn Hazel is neergeschoten, maar die is verderop in de film toch weer te zien.

Is it a kind of dream?, zo begint het. Floating out on the tide, followning the river of death downstream. Het refrein zal ongetwijfeld door de meesten nog wel meegezongen kunnen worden Bright eyes, burning like fire. Bright eyes, how can you close and fail? How can the light that burned so brightly suddenly burn so pale.

Opa IJsbeer