Het muziekdraadje 196

The river

Maandag 29 september 2025

Soms maak ik het mijzelf wel gemakkelijk met de keuze voor een nummer in Het Muziekdraadje. Dat is deze week bijvoorbeeld het geval met The river aangezien ik deze maand als thema rivieren heb gebruikt, terwijl er nog zoveel andere mogelijkheden van liedjes te vinden zijn. Het feit dat ik de schrijver van deze song nog nooit voor het voetlicht heb gehaald terwijl zijn bijnaam toch echt The Boss is, heeft mij over de streep getrokken.

The river is in 1979 opgenomen en in 1981 uitgebracht als titelsong van het gelijknamige vijfde album van Bruce Springsteen. Aanvankelijk kreeg het de werktitel The Ties That Bind mee en is een eerbetoon aan zijn zus Giny en haar man Mickey. Springsteen heeft bij dit nummer bovendien gekeken en geluisterd naar de countrypionier Hank Williams en diens hit Long Gone Lonesome Blues uit 1950.

Aanvankelijk is het niet de bedoeling geweest het lied ook op single uit te brengen, maar uiteindelijk is dat toch gebeurd. Het is ook niet meteen een echte hit geworden. Alleen in Scandinavië haalt het de top tien. Jaren later krijgt het in Israël alsnog een nummer één notering. Op het podium heeft het wel succes en Springsteen heeft dit nummer bij tournees ten gehore gebracht vaak in samenhang met een verhaal over zijn vader ‘Dutch’.

Ik ga naar de afronding die ietsjes duister begint: ‘I come from down the valley, where mister when you’re young… en daarna al snel ‘Me and Mary we met in highschool when she was just seventeen. We’d ride out that valley down to where the fields were green.’ En ik spoel door naar: ‘Now all them things that seemed so important, well mister they vanished right into the air. Now I just act like I don’t remember. Mary acts like she don’t care, but I remember us riding in my brother’s car. En ik sluit af met: ‘Down to the river though I know the river is dry. Down to the river, tonight, ay ay ay.’

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 195

Het Land van Maas en Waal

Maandag 22 september 2025

Zo in de derde week van september is het thema van deze maand toch wel duidelijk. Net als vorige week belandt het lied op de eerste plaats in de hitlijsten van het thuisland van de uitvoerende. Boudewijn de Groot is met de nummers Noordzee en Jimmy in eerdere jaargangen van Het Muziekdraadje al voorbij gekomen. Desondanks verdient hij met Het Land van Maas en Waal opnieuw een plekje in dit blog.

Er is ook een Engelse versie van dit nummer. Met The land at rainbow´s end heeft de zanger Baldwin, de Engelse vorm van Boudewijn, echter geen succes. Het Nederlandstalige lied is zoals veel van zijn songs uit die tijd geschreven door Lennaert Nijgh. Het is gebaseerd op een kinderboek van Franz Karl Ginzkey: Hatsji-Bratsji’s toverballon. Uit dit boek is De Groot als kind vaak voorgelezen.

In dit boek zweeft Pietje over het Land van Maas en Waal. In 1966 vertelt De Groot aan Nijgh over de fantasieën die hij bij dat vertellen heeft gehad en die weet dat te vertalen. Eind van dat jaar wordt het opgenomen en komt terecht op het album Voor de overlevenden en belandt zoals gezegd ook op single met het Testament als B-kant. Later heeft Rob de Nijs, in 1987, het nummer ook nog opgenomen.

Het lied gaat over een optocht van feestvierende mensen en begint als volgt. ‘Onder de groene hemel in de blauwe zon speelt het blikken harmonie orkest in een grote regenton. Daar trekt over de heuvels en door het grote bos de lange stoet de bergen in van het Circus Jeroen Bosch.’ Met het benoemen van de schilder is ook het surrealistische beeld verklaard. Maar er komen in korte tijd nog meer zaken voorbij die ik nu onvermeld laat. Ik verwijs alleen nog naar het lachje in het laatste couplet. Dit moet wijzen naar het gegrinnik van Bob Dylan in het nummer Rainy day woman #12 & 35. Tijdens de opname mislukt dat. Omdat besloten wordt de opname niet over te doen blijft het uiteindelijk staan.

Opa IJsbeer

 

 

Het muziekdraadje 194

Banks of the Ohio

Maandag 15 september 2025

Clarence Horton Greene die naam zal weinigen iets zeggen, net zoals de naam van de zangeres uit het vorige draadje is deze Amerikaanse muzikant zo’n honderd jaar geleden al gestart met muziek maken. Als tiener speelt hij viool en gitaar en geldt als pionier van countrymuziek in de jaren ’20. Toch gaat dit draadje niet over hem. Wel wordt in 1927 door hem Banks of the Ohio opgenomen, een lied dat hierna bij talloze country en folk artiesten op het repertoire verschijnt.

Wie dit nummer, dat ook onder titels als Down on the Banks of the Ohio en I’ll never be yours is uitgebracht, heeft geschreven is niet bekend. Ik richt mij op de uitvoering van Olivia Newton-John uit 1971. Zij start haar muzikale carrière in 1970 in de groep Tomorrow, dat is ontstaan naar aanleiding van de tweede film waarin de actrice en zangeres heeft gespeeld. Een jaar later verschijnt haar eerste solo-album waarop ook dit nummer staat, dat eind 1971 als single verschijnt en in Australië zelfs op nummer één belandt. Ook in Engeland scoort zij hier een top-tien-hit mee.

Het lied is een zogenoemde moordsong, waarbij de zanger aangeeft waarom de geliefde is vermoord en dat de zanger daar diepe spijt van heeft. De diverse uitvoeringen van dit nummer verschillen van elkaar en zijn aangepast als het door een zangeres wordt uitgevoerd.

‘I asked my love to take a walk, down beside where the waters flow, down by the Banks of the Ohio’, zo begint het. Ik ga snel door naar ‘I held a knife against his breast, as into my arms he pressed. He cried: My lov, don’t you murder me. I’m not prepared for eternity.’ En ja er is zoals gezegd spijt: ‘I wandered home ‘tween twelve and one. I cried My God what have I done. I’ve killed the only man I love. He would not take me for his bride.’ En ja dit was dus jaren voor haar succes in Grease met John Travolta.

Opa IJsbeer

Het muziekdraadje 193

Last kind words blues

Maandag 8 september 2025

De afleveringen van Het Muziekdraadje zijn divers en daar zitten bekende pareltjes tussen maar bevatten ook totaal onbekende nummers en artiesten waar menigeen nog nooit van heeft gehoord. Daar behoort ongetwijfeld Geeshie Wiley toe. Een Amerikaanse countryblueszangeres, die in 1930 het bijzondere Last kind words blues op de plaat zet, een nummer dat zij opdraagt aan haar vader.

Van deze zangeres is weinig bekend. Mogelijk is haar eigen naam Lilly Mae Boone en is zij al op 42-jarige leeftijd overleden onder de naam Lilly Mae Scott. Fotomateriaal is er nauwelijks en er zijn slechts zes nummers van haar opgenomen door Paramount Records.

In 1994 komt dit nummer echter onverwachts in de belangstelling te staan door een documentaire van Terry Zwigoff over de cartoonist Robert Crumb, van wie Gwendolyn de Leeuw-Rammeloo vorige maand veel werk op Facebook heeft laten zien. Crumb was een liefhebber van blues- country- en jazzmuziek uit de jaren ’20 en ’30 van de vorige eeuw. In de documentaire is te zien hoe Crumb een naald op een plaat zet, waarna dit nummer is te horen terwijl er een serie van zijn tekeningen is te zien.

Het nummer is op diverse compilatiealbums verschenen. Onder andere op het officiële soundtrackalbum van de film Crumb. Eén van die albums is Chimpin’ The Blues, uit 2013. Daarvan heeft Crumb de albumhoes geïllustreerd. Hoewel ik mij vooral focus op de versie van Wiley is het door talloze anderen op de plaat gezet, onder andere door Robert Plant, de vroegere leadzanger van Led Zeppelin, samen met Alison Krauss.

Het wordt tijd voor de afsluiting. ‘The last kind words I heard my daddy say’, zo begint het ‘if I die, in the German war, I want you to send my body to my mother.’ Ik vlieg meteen door naar het slot. ‘The Mississippi River, you know it’s deep and wide. I can stand right here, see my babe from the other side. What you do to me, baby, never gets out of me. I may no see you after I cross the deep blue sea.’

Opa IJsbeer 

Het muziekdraadje 192

La Seine

Maandag 1 september 2025

De Franse taal komt er vaak bekaaid vanaf in Het muziekdraadje, daar geef ik de liefhebbers van het Franse lied volledig gelijk in. Hoewel de titel misschien anders doet vermoeden, moeten zij het ook vandaag zonder les paroles doen. Maar ik maak een handreiking, maak bijna een knieval voor Michel Legrand, zanger, pianist maar bovenal componist en arrangeur. Zo schreef hij muziek voor meer dan tweehonderd films en televisieseries. Hij wint daarmee Oscars voor The Windmills of Your Mind (1968), Summer of ’42 (1971) en Yentl (van Barbara Streisand 1983) en daarnaast ook nog eens vijf Grammys.

Na een bezoek aan een concert van Dizzy Gillespie in 1947 raakt Legrand in de ban van de jazz. Nadat hij al in 1951 arrangementen en volledige muzieknummers voor het orkest van zijn vader Raymond Legrand, die onder andere artiesten als Edith Piaf en Maurice Chevalier begeleide, heeft geschreven gaat hij in 1952 met Gillespie samenwerken. Legrand maakt de arrangementen voor een album van deze Amerikaanse jazztrompetist en bandleider en gaat met hem mee tijdens Europese concerten.

Het Amerikaanse muzieklabel geeft hem in 1954 de kans een album te maken met jazzmuziek, waarbij Franse muziek als voedingsbodem is gebruikt. Dit album I Love Paris slaat meteen internationaal aan, er gaan meer dan acht miljoen exemplaren van over de toonbank en zijn naam is hiermee meteen gemaakt. Topartiesten als Miles Davis, John Coltrane werken met hem samen. En daar blijft het niet bij: Frank Sinatra, Charles Aznavour, Michael Jackson, Kiri Te Kanawa en Frida Boccara. Het is slechts een kleine greep van artiesten waarmee hij heeft samengewerkt.

En dat allemaal na dat eerste album waarop onder andere La Seine prijkt. Ik ben eindelijk bij de titel van dit stuk aangekomen. En de volgers kijken mogelijk hals reikend uit naar de afsluitende woorden. Dit zijn ze, ik luister naar dit nummer, misschien wordt u er nerveus van of… ik hoor het water van de rivier via kleine golfjes kabbelen, zo nu en dan klotsend tegen de kademuur van de rivier.

Opa IJsbeer